Wat als… Valve nooit Steam had gelanceerd? 

Wat als… Valve nooit Steam had gelanceerd? 2020-02-04T22:44:05
In de nieuwe rubriek Wat als…? kijken we naar belangrijke gebeurtenissen in de game-industrie en stellen we ons voor wat er zou zijn gebeurd als ze heel anders waren verlopen. In deze aflevering stelt Michel zich voor: wat als Valve nooit Steam had gelanceerd?

Steam is niet meer weg te denken uit de game-industrie. Het is nog altijd de meest populaire digitale distributiedienst op pc en haast alle pc-games komen in Valve’s winkel uit. Daarbij diende het programma ook ter inspiratie voor bedrijven om diverse andere digitale distributieplatformen te lanceren, zoals de Epic Games Store. Het is dan ook nauwelijks voor te stellen hoe de industrie er uit had gezien als het bedrijf nooit met Steam op de proppen was gekomen. Toch doen we een poging.

Steam

De release van Half-Life 2

Hoewel Steam al in 2003 lanceerde, begon de service pas echt te groeien in 2004. Toen kwam Half-Life 2 namelijk uit. Voor de release van die game waren er al spellen beschikbaar op het platform, maar Half-Life 2 was het eerste pc-spel waarbij een installatie van Steam verplicht was – zelfs wanneer er een fysiek exemplaar aangeschaft werd.

De dienst werd dan ook allesbehalve positief ontvangen door gamers: voor velen voelde het aan als een extra verplichting; een extra programma dat geïnstalleerd moest worden om zo een spel te kunnen spelen. Daarbij hielp het ook niet dat er door het succes van Half-Life 2 (en het bijbehorende Counter-Strike: Source) serverproblemen de kop opstaken en velen het spel niet eens konden opstarten rond de lancering. Als dit de toekomst van pc-gaming werd, dan zag die toekomst er allesbehalve rooskleurig uit.

Half-Life 2

Als Valve Steam nooit had gelanceerd, dan was de lancering van Half-Life 2 in ieder geval een stuk soepeler verlopen. De game zou dan op de voor die tijd ‘reguliere’ manier geïnstalleerd kunnen worden en er zouden zich waarschijnlijk geen serverproblemen hebben voorgedaan, aangezien die voor de singleplayercampagne van het spel niet benodigd waren. Gamers hadden niet hoeven klagen over het ‘irritante programma’ dat ze verplicht moesten downloaden, maar verder zouden we hier nog weinig grote veranderingen hebben waargenomen.

Meer focus op fysieke games

Natuurlijk is Steam uiteindelijk erg succesvol geworden, en vinden we het zeker op pc vanzelfsprekend om games digitaal aan te schaffen. Op de lange termijn had het gebrek aan Steam dan ook een heel andere markt vormgegeven. Allereerst zouden fysieke pc-games waarschijnlijk een veel langer leven zijn beschoren. Hoewel het nog enkele jaren duurde voordat pc-games voor een groot deel alleen digitaal uitkwamen, zou deze transitieperiode veel langer hebben geduurd.

Misschien zouden we nu zelfs nog wel regelmatig fysieke pc-doosjes in de winkels kopen. Dat kan voor sommige spellen nog steeds, maar al lang niet meer voor alle games en daarbij worden veel doosjes niet eens meer met een disk geleverd, maar met een downloadcode. Het overgrote gedeelte van pc-gamers koopt zijn games in ieder geval nooit meer fysiek, en die verdeling had er zonder Steam mogelijk heel anders uitgezien.

In het verlengde daarvan zouden uitbreidingen, patches en downloadbare content waarschijnlijk veel minder vanzelfsprekend zijn. Natuurlijk zouden deze wel verschijnen, maar niet zo prominent als nu. Steam heeft het voor zowel ontwikkelaars als gamers heel gemakkelijk gemaakt om snel patches en extra content voor games te lanceren – zonder een digitaal distributieplatform zou dat een stuk omslachtiger werken.

Minder digitale distributieplatformen

In het verlengde daarvan zou de huidige populariteit van digitale distributieplatforms mogelijk een stuk minder intensief zijn. Diverse platforms, zoals de Epic Games Store en GOG, zijn inmiddels geduchte concurrenten van Steam. Ook veel uitgevers hebben hun eigen platformen gelanceerd, zoals Ubisoft met Uplay, EA met Origin en Rockstars Game Launcher.

Natuurlijk was een ander bedrijf uiteindelijk wel met een Steam-achtige service op de proppen gekomen – misschien was Epic dan wel de pionier geweest, of anders Microsoft – maar dit proces had waarschijnlijk een stuk langer geduurd en was ook veel onoverzichtelijker zijn geweest. Het zou waarschijnlijk ook invloed op de digitale markt van de consoles hebben gehad: het downloaden van digitale producten op PSN, Xbox Live en de eShop zou mogelijk een stuk minder snel populair zijn geworden. Wellicht had Microsoft niet eens zo snel al succes gehad met Xbox Game Pass.

EA Origin

Steam heeft er ook voor gezorgd dat diverse distributieplatformen met fikse kortingen en zelfs gratis games stunten. Als je als gamer een Steam- en Epic Games Store-account hebt, ontvang je regelmatig gratis games en zijn er meerdere keren per jaar grootse kortingsacties, waardoor je met weinig geld toch een aanzienlijk aantal pc-games kunt spelen. Ook consoles hebben dit overgenomen: denk maar aan de gratis games op PS Plus en Xbox Live Gold. Zonder de invloed van Steam was gamen waarschijnlijk een duurdere hobby.

Indiegames? Waar dan?

Zonder een succesvol digitaal distributieplatform hadden we nog een essentieel onderdeel van de hedendaagse game-industrie moeten missen: indiegames. Onafhankelijke ontwikkelaars hebben vaak geen geld om hun producten fysiek in de winkels te leggen en staan dus voor een keuze: een deal maken met een uitgever om hun game aan de man te brengen of deze op eigen houtje digitaal uitbrengen. Zonder Steam was er geen grootschalige digitale winkel geweest om die games aan te bieden.

Het gevolg was dat de indiemarkt nooit zo uit zijn voegen was gebarsten als het afgelopen decennium is gebeurd. Zonder een plek om kleinschalige games te verkopen, was het voor veel onafhankelijke ontwikkelaars een te groot risico geweest hun spellen te maken: de kans dat ze er genoeg van konden verkopen om hun investering terug te verdienen was immers vele malen kleiner geweest.

Steam

Dat zou niet alleen jammer voor de honderden, zo niet duizenden indiestudio’s zijn geweest – waarvan een groot deel zonder Steam waarschijnlijk niet eens had bestaan – het was ook een doodzonde voor gamers geweest. Indiespellen zorgen regelmatig voor een frisse wind binnen de industrie. Door de kleinschaligere ontwikkeling kunnen er meer risico’s genomen worden: het hoeft niet per se een gelikte AAA-game gesitueerd in een open wereld te zijn. Zeker niche genres floreren in de indiescene. Dat hebben we voor een groot deel te danken aan het succes van Steam.

Valve de game-ontwikkelaar

Het is natuurlijk koffiedik kijken – misschien was het bedrijf wel met een compleet andere dienst gekomen als het nooit Steam had gelanceerd – maar zonder het platform had Valve zich wellicht blijven richten op het ontwikkelen van games. Het bedrijf is daar sinds het succes van Steam gelukkig niet helemaal mee gestaakt – denk aan Dota en het aankomende Half-Life: Alyx – maar wellicht hadden we elk jaar wel één of meerdere nieuwe games van de studio kunnen verwelkomen. Waarschijnlijk was Half-Life 3 ook vorig decennium gelanceerd – daar waren veel fans toch wel erg blij mee geweest.

Half-Life Alyx


Hoewel het gezien de kwaliteit van een gemiddelde Valve-game jammer is dat het bedrijf niet regelmatiger spellen uitbrengt, is het toch maar goed dat Steam in het leven is geroepen. Ondanks de weerstand van gamers rond de lancering is het platform niet meer weg te denken uit het gamelandschap en heeft het aan de wieg gestaan van één van de belangrijkste manieren van games kopen en spelen. Een manier die de komende jaren alleen nog maar gaat groeien: het digitaal aanschaffen van games wordt immers steeds populairder, terwijl het kopen van fysieke games in populariteit daalt. Digitaal games aanschaffen is de toekomst, en Steam is de katalysator geweest. 

REACTIES (19) 

Op deze website gebruiken we cookies om content en advertenties te personaliseren, om functies voor social media te bieden en om ons websiteverkeer te analyseren. Ook delen we informatie over uw gebruik van onze site met onze partners voor social media, adverteren en analyse. Deze partners kunnen deze gegevens combineren met andere informatie die u aan ze heeft verstrekt of die ze hebben verzameld op basis van uw gebruik van hun services. Meer informatie.

Akkoord