Waarom bestaan exclusieve games nog? 

Waarom bestaan exclusieve games nog? 2014-09-17T11:14:15
Rise of the Tomb Raider exclusief maken voor Xbox One werd niet onthaald als de meesterzet die Microsoft voor ogen had. PeterKoelewijn onderzocht hoe we ├╝berhaupt ooit aan exclusieve games, DLC en andere content zijn gekomen. Want waarom moet dat nou?

Exclusief… eigenlijk is het gek dat dit woord zo vaak in positieve zin wordt gebruikt. Het Engelse “exclude” betekent uitsluiten in het Nederlands. Jij bent speciaal omdat jij deze game of add-on kunt kopen. En belangrijker: de uitgesloten gamers zijn niet speciaal.

Maar is het kleiner maken van je doelgroep niet een domme zet, tenzij je de verkoper van een bepaalde console bent? Het antwoord is een mix van technische en financiële argumenten en ik begin deze Feature door terug te keren naar de prehistorie van de gameconsoles. Sommigen noemen het ook wel de vroege jaren ’80.

 

De ondergang van videogames

Atari staat bij velen bekend als de eerste grote console-ontwikkelaar. De Atari 2600 was zeer populair rond 1980-82, maar de opvolger, Atari 5200, deed het al veel minder. Dat kwam door stevige concurrentie van zo’n beetje elke speelgoed- en elektronicaproducent in Amerika. Veel games werden toen nog exclusief door Atari zelf gemaakt, zoals Adventure (een van de eerste action-adventures ooit) en E.T. (een grote hoop dampende stront).

E.T. Atari game

Echter, Atari had verder geen controle over welke games er voor haar consoles ontwikkeld werden. Daardoor ontstond er een wildgroei aan illegale kopieën van games, ontwikkeld voor andere spelcomputers. Er werden ook originele games ontwikkeld en op een cartridge gegooid, zonder dat Atari het wist. Die waren vaak van zo’n slecht niveau dat consumenten ze begonnen te schuwen.

Deze periode staat vooral bij Amerikaanse gamers bekend als de Video Game Crash; een tijd waarin grote bedrijven zoals Atari enorm krompen of zelfs bankroet gingen. Veel zakenlui vroegen zich toen serieus af of videogames niet gewoon een rage was.

En toen bracht speelgoedbedrijf Nintendo in 1985 de NES uit in de westerse wereld.

 

Nintendo legt third-party games aan banden

De NES werd geleverd met een grappig robotje, had briljante games zoals Super Mario Bros. en was een enorme hit. Natuurlijk wilde third-party ontwikkelaars er ook games voor maken, maar daarvoor moesten ze wel door een groot aantal (financiële) hoepels springen. Zo mocht alleen Nintendo de gamecartridges produceren en die waren níet goedkoop!

Super Mario Bros. NES trilogy

Deze mix van exclusieve games versus een certificatiesysteem voor third-parties, is nog steeds de gouden standaard in consoleland. Er zitten zowel grote plus- als minpunten aan vast. De consolefabrikant vangt via deze licenties veel geld en kan een kwaliteitsstandaard neerzetten. Maar zoals we allemaal weten hoeft een dure game niet een goede game te zijn.

Door de opkomst van indiegames hebben de drie grote consolebouwers wel aparte programma’s opgezet, zodat studio’s met een klein team en budget ook hun titels digitaal kunnen uitbrengen. In 2013 kwam Sony zelfs in het nieuws doordat het gratis devkits verstrekt had aan meerdere indie developers. We lijken weer terug te gaan naar de periode toen iedereen games kon ontwikkelen voor consoles.

 

Nintendo Benelux over exclusieve games

Voor deze Feature vroeg ik om een reactie van Nintendo Benelux, niet alleen over hun policy voor exclusieve games, maar ook hoe ze staan in de discussie over tijdelijk exclusieve content en games. Helaas mag de Benelux PR-afdeling geen uitspraken doen over de lopende strategieën van Nintendo. PR-manager Bianca Stirnweis-Van Dort zegt het volgende over Nintendo’s visie op exclusieve games:

“Nintendo brengt van oudsher gamecontent exclusief naar haar eigen platformen. Ons standpunt is dat de games het beste tot hun recht komen op deze platformen, omdat ze daar exclusief voor ontwikkeld zijn.”

Een duidelijke boodschap en er is genoeg bewijs voor te vinden. Het internet staat vol van vergelijkingsvideo’s om de grafische verschillen tussen de consoleversies van third-party games te vinden. Je kunt er daarentegen meestal van uit gaan dat de nieuwe Uncharted of Halo als een zonnetje loopt op de console waarvoor het exclusief ontwikkeld is.

Super Mario World PS4

De kans dat we dit straks kunnen kopen is dus héél klein.

Sony en Microsoft hebben veel meer third-party support omdat ze meer vrijheden bieden aan uitgevers. Ook technische voordelen spelen een belangrijke rol. Het is algemeen bekend dat de eerste PlayStation van de Nintendo 64 won dankzij third-party ontwikkelaars, die de goedkoop te produceren CD boven de cartridge verkozen. Sony en Microsoft staan ook meer open voor het slaan van een exclusiviteitsdeal, al kreeg Microsoft wel het deksel op de neus na de aankondiging van Rise of the Tomb Raider’s tijdelijke exclusiviteit.

 

Microsoft, Lara Croft en Minecraft

Wat ik van het hele debacle vind, kunnen jullie terugzien in deze Stelling, maar laten we zeggen dat ik de kritiek volledig snap.

Ik heb via de PR-afdeling van Microsoft Nederland om een standpunt gevraagd over exclusieve games en hoe de Xbox One-fabrikant kijkt naar tijdelijk exclusieve content. Microsoft wilde hier helaas helaas niet op reageren. Vlak nadat ik dit kreeg te horen, maakte het bedrijf de koop van Minecraft-studio Mojang bekend. Er is nog veel onduidelijkheid over wat dit voor de Xbox One en andere Microsoft hardware betekent, maar voorlopig blijft Mojang de andere versies van Minecraft gewoon ondersteunen. Microsoft kan dus heel pragmatisch zijn als het op het kopen van exclusieve content aankomt. Dat ze nu software voor o.a. de PlayStation systemen ondersteunen klinkt gek, maar uiteindelijk verdienen zij er het meeste geld aan.

Minecraft Xbox One 

 

Toen Tomb Raider nog een console-exclusive voor PlayStation was

De Tomb Raider-discussie woedt nog steeds voort maar er worden ook goede argumenten door het pro-exclusiviteit kamp gemaakt. Ironisch genoeg is dit niet de eerste keer dat Tomb Raider een console overslaat. In de jaren ’90 was de eerste Tomb Raider een groot succes op zowel de PC, PlayStation als de Sega Saturn. Die laatste werd echter overgeslagen met deel 2 en 3. Het officiële statement van ontwikkelaar Core was dat de console technisch te beperkt was.

Tomb Raider 2

De Dreamcast kreeg later wel weer nieuwe Tomb Raider games, maar Lara Croft zou voor veel consolegamers altijd een PlayStation-icoon blijven. Ik sprak met Joost Snel, Marketing Manager Platforms & Services bij PlayStation Europe, over hoe Sony tegenwoordig naar exclusives kijkt. Hij kon geen uitspraken doen over Microsoft en de Xbox One exclusiviteit van Rise of the Tomb Raider maar wel het volgende:

“Sony zoekt altijd naar de beste waarde voor de PlayStation-systemen en daar hoort exclusieve content zeker bij. We hebben wereldwijd veel getalenteerde studio’s die aan exclusieve games voor PlayStation werken. Daarnaast proberen we ook de beste console aan te bieden voor third-party releases zoals Destiny.”

Ook vroeg ik Snel over de afgelopen Gamescom presentatie, waar Sony meerdere third-party exclusives aankondigde. Sommigen tijdelijk net als Rise of the Tomb Raider.

“Wat ik daarover kan zeggen is dat wij altijd zo eerlijk en transparant mogelijk proberen te zijn over onze aankondigingen. Dat er weinig tot geen ophef ontstond is een teken dat deze aanpak goed werkt.”

 

Het einde van (tijdelijke) exclusives?

Exclusieve games zijn ontstaan als kwaliteitsgarantie door de consolefabrikant. Dat er ook exclusieve games via third-party ontwikkelaars uitkomen, is logisch; er moet toch altijd om de vergadertafel gezeten worden voor de licentierechten.

Het is ook een hele logistieke uitdaging om 1 game voor steeds meer systemen te ontwikkelen. Elke versie heeft zijn eigen team nodig en dan kan er weleens hard naar de verkoopcijfers gekeken worden. Als voorbeeld hoef je niet verder te kijken dan de third-party support voor de Wii U… of preciezer… het gebrek daaraan.

Bayonetta 2

Zelf ben ik voor exclusieve games in het algemeen en zie ik het ook niet zo snel verdwijnen. Het geeft ons nog altijd een boel moois want het biedt ruimte voor de ontwikkelaar om meer risico te nemen, en dat is essentieel bij ieder creatief proces. Bayonetta 2 had niet ontwikkeld kunnen worden zonder financiële hulp van Nintendo. The Last of Us nam qua verhaal en gameplay risico’s die Sony wel durfde te nemen met een getalenteerd intern team zoals Naughty Dog.

Tijdelijke exclusiviteit van een game of DLC zoals ‘1 uurtje extra Assassin’s Creed-gameplay’, voegt dan weer niets toe aan een game dat we niet al zouden krijgen. Rise of the Tomb Raider zou al naar de Xbox One komen vóór de exclusiviteits-aankondiging op Gamescom. Nu de industrie 24 uur per dag in de gaten gehouden wordt door gamejournalisten én gamers die het trucje inmiddels doorhebben, wordt het misschien tijd voor de consolemarkt om tijdelijke exclusiviteit niet meer als marketingtactiek te gebruiken.

REACTIES (53) 

Op deze website gebruiken we cookies om content en advertenties te personaliseren, om functies voor social media te bieden en om ons websiteverkeer te analyseren. Ook delen we informatie over uw gebruik van onze site met onze partners voor social media, adverteren en analyse. Deze partners kunnen deze gegevens combineren met andere informatie die u aan ze heeft verstrekt of die ze hebben verzameld op basis van uw gebruik van hun services. Meer informatie.

Akkoord